Cel wychowania cz. 20

Z takiego określenia wychowawczych zadań wynika, że dobrym wychowawcą może być tylko ten, kto, ile możności, jak najlepiej rozumie przeobrażenia, jakie ludzkość przechodziła w ciągu swej historycznej przeszłości, jak najjaśniej zdaje sobie sprawę z tych, jakie się jego oczach dokonywają i na przyszłość przygotowują. Znajomość przeszłości, dokładne orientowanie się w teraźniejszości, a wzrok zwrócony w […]
Napisał
Maj 14, 2017

Cel wychowania cz. 19

Każde pokolenie ludzi dorosłych przekazuje pokoleniu dzieci, tj. ludzi jutra, wszystkie te cywilizacyjne nabytki, jakie otrzymało po swoich poprzednikach z dodatkiem tych, jakich się samo dorobiło i dorabia. W ciągu dzieciństwa i młodości dzieci dzięki opiece rodziców i wychowanków doprowadzane bywają do stopnia cywilizacyjnego doby obecnej, co zwalnia ich od zaczynania całej roboty od początku […]
Napisał
Maj 14, 2017

Cel wychowania cz. 18

Lepiej jednak rzecz określa definicja inna, mianowicie, że szczęście jest indywidualnym poczuciem rozwijania się i działania zgodnie ze swa naturą, w czym pomieści się zarówno normalne zaspokojenie potrzeb organizmu, jak i wszystkie umysłowe, estetyczne i moralne rozkosze, do jakich człowiek jest zdolny, że zaś w naturze jego leży dążność rozwojowa, a za tym warunkiem szczęścia […]
Napisał
Maj 14, 2017

Cel wychowania cz. 17

Ponieważ od milionów lat, jak ród ludzki istnieje na święcie, rozwój jego wciąż posuwał się naprzód, przeobrażając człowieka w istotę całkiem niepodobną do jego pierwotnego przodka, przyjąć trzeba, że dążność do rozwoju jest bardzo znamienną cechą jego natury, że doskonalenie się jest jego wrodzoną potrzebą. Dokładne badanie przeobrażeń, jakie przechodziła rasa ludzka, zarówno jak i […]
Napisał
Maj 14, 2017

Cel wychowania cz. 16

Właśnie ta zdolność doskonalenia się, ta rozwojowość, doskonałość, jeżeli można tak przetłumaczyć francuski wyraz pei fectibilito, stanowi najcenniejszą cechę człowieczeństwa, najistotniejsze znamię ludzkiej godności. Ciągłe przeobrażanie się warunków społecznych jest zarazem i wynikiem i czynnikiem tego gatunkowego rozwoju. Dzisiejsi ludzie nie są takimi, jak wczorajsi, dla tego, że żyją w innych niż oni warunkach, (wśród […]
Napisał
Maj 14, 2017

Cel wychowania cz. 15

Mówiąc o przystosowaniu się do warunków, zbyt często skłonni jesteśmy zapominać, że człowiek nie tylko podlega warunkom, lecz je stwarza, że nie jest wyłącznie istotą bierną, lecz i czynną. Najczęściej zaś popełniamy ten błąd, gdy rozumowanie nasze przenosimy z życia przyrody na życie społeczne, posługując się dokładnie tymi samymi argumentami dla dowiedzenia identyczności praw rządzących […]
Napisał
Maj 14, 2017

Cel wychowania cz. 14

Wysnuwając stąd wnioski dla wychowania, musimy stanowczo protestować przeciw twierdzeniu, jako szczęście dziecka a zarazem jego doskonałość miały polegać na jak najzupełniejszym przystosowaniu się do istniejących warunków, albo też, żeby redukowanie jego potrzeb dla tym łatwiejszego osiągnięcia pożądanej równowagi miało być naszym naczelnym zadaniem, albo też bezwzględnie polecenia godnym dążeniem. Ludzie, którzy tę zasadę redukowania […]
Napisał
Maj 14, 2017

Cel wychowania cz. 13

Pominąwszy już to, że są warunki, do których się człowiek w ogóle przystosować nie może, gdyż są dla jego egzystencji zabójcze, np. nadmiar pracy, brak odżywiania, światła, powietrza itd., przystosowywanie się istoty żyjącej do warunków zewnętrznych nie zawsze jest czynnikiem rozwojowym, lecz czasem wywołuje rozwój wsteczny, zanik i upadek. Przykłady tego widzimy nawet w świecie […]
Napisał
Maj 14, 2017

Cel wychowania cz. 12

Po bliższej rozwadze uznamy jednak, że nie są one wystarczające, gdyż nie można z nich wysnuć tych nieskończonych stopni i rodzajów szczęścia, jakie niewątpliwie istnieją; a zależą nie tylko a może nawet nie tyle od samego stosunku między potrzebami i środkami, warunkami życia i przystosowaniem do nich. Człowiek, który nie cierpi głodu ani chłodu, nie […]
Napisał
Maj 14, 2017

Cel wychowania cz. 11

Sprzeczności zdarzać się mogą tylko w pewnych szczegółowych wypadkach, a i w tym razie są one częściej pozorne niż rzeczywiste, albo też wynikają ze zbyt ciasnego i jednostronnego pojmowania bądź to szczęścia, bądź też wartości człowieka. O ile zaś w teorii przeważa zdanie, że dobro ogółu na pierwszym miejscu stawiać należy, o tyle na praktykę […]
Napisał
Maj 14, 2017